Filtr Blue Light w okularach – jak działa filtr światła niebieskiego?

Autor: Sebastian Kilichowski Dodano: 29 kwietnia 2024

    Spędzamy przed ekranami zdecydowanie za dużo czasu. Światowa średnia wynosi około 6 godzin i 38 minut dziennie, a w wielu krajach korzystanie z urządzeń cyfrowych zajmuje znaczną część czasu poza snem.

    Wielogodzinne korzystanie z komputera, telefonu czy tabletu może wiązać się ze zmęczeniem oczu, suchością, pieczeniem, bólem głowy oraz pogorszeniem komfortu widzenia. Wieczorna ekspozycja na światło emitowane przez ekrany może również wpływać na rytm dobowy i utrudniać naturalne przygotowanie organizmu do snu.

    Jednym ze sposobów ograniczania wybranych długości fal światła jest filtr Blue Light stosowany w soczewkach okularowych. Nie każdy filtr działa jednak tak samo. W tym artykule wyjaśniamy, co to jest filtr Blue Light, jak działa, jakie parametry mają znaczenie i czym różnią się filtry przeznaczone do użytkowania w dzień i wieczorem.

    Filtr blue light w skrócie

    Co to jest filtr światła niebieskiego i jak działa blue light filter?

    Filtr Blue Light, określany również jako Blue Control, Blue Blocker lub filtr światła niebieskiego, to rozwiązanie stosowane w soczewkach okularowych w celu ograniczenia przepuszczania części niebieskiego zakresu światła widzialnego.

    Światło widzialne obejmuje różne długości fal, a zakres określany jako niebieski znajduje się mniej więcej w przedziale 380-500 nm. Poszczególne filtry nie muszą jednak działać równomiernie w całym tym obszarze.

    Dlatego sama informacja, że okulary posiadają „filtr Blue Light”, mówi niewiele. Znacznie ważniejsze jest to, jaki procent światła filtrują i dla jakich długości fal producent podaje tę wartość.

    Jak działa filtr Blue Light w soczewce?

    Filtr może działać na kilka sposobów. W zależności od technologii część światła może być odbijana przez specjalną powłokę albo pochłaniana przez materiał soczewki.

    To właśnie konstrukcja filtra wpływa na jego skuteczność, wygląd soczewki i sposób postrzegania kolorów. Delikatne filtry dzienne mogą pozostawać prawie bezbarwne, natomiast soczewki o wysokim poziomie blokady są zazwyczaj wyraźnie żółte, pomarańczowe lub czerwone.

    Im silniejsza filtracja, tym większa zwykle ingerencja w kolorystykę obrazu.

    Jak czytać parametry filtra Blue Light?

    ParametrCo oznacza?Dlaczego jest ważny?
    Poziom filtracjiProcent światła ograniczanego przez soczewkęPozwala ocenić siłę działania filtra
    Zakres długości falInformuje, dla jakich wartości nm podawana jest filtracjaDwa filtry z podobnym procentem mogą działać inaczej
    Kolor soczewkiBezbarwna, żółta, pomarańczowa lub czerwonaIm mocniejszy filtr, tym większa zwykle zmiana kolorów
    Sposób filtracjiPowłoka lub filtr w materiale soczewkiWpływa na charakterystykę transmisji światła
    PrzeznaczenieDzień lub wieczórPomaga dobrać odpowiedni poziom filtracji
    AntyrefleksOsobna powłoka ograniczająca odbiciaNie należy mylić go z filtrem Blue Light

    Filtr Blue Light a antyrefleks – czym się od siebie różnią?

    Powłoka antyrefleksyjna i filtr blue light pełnią inne funkcje.

    Filtr Blue Light ogranicza transmisję określonych długości fal światła, natomiast antyrefleks zmniejsza odbicia powstające na powierzchni soczewki.

    Oba rozwiązania mogą być zastosowane jednocześnie. W okularach do pracy przy komputerze często właśnie takie połączenie jest najbardziej praktyczne.

    CechaFiltr Blue LightAntyrefleks
    Ogranicza wybrane długości falTakNie
    Zmniejsza odbicia na soczewceNie jest to jego główna funkcjaTak
    Może zmieniać koloryTak, zależnie od mocy filtraMinimalnie
    Może być stosowany razem z drugim rozwiązaniemTakTak

    Dlaczego filtry Blue Light mają różne kolory?

    Kolor soczewki nie jest wyłącznie kwestią estetyki. Jest bezpośrednio związany z tym, jak szeroki zakres światła filtruje dana soczewka i z jaką intensywnością.

    Przezroczyste lub niemal bezbarwne soczewki z oznaczeniem Blue Light zwykle ograniczają stosunkowo niewielką część niebieskiego zakresu. Dzięki temu praktycznie nie zmieniają kolorów obrazu, ale ich poziom filtracji bywa znacznie niższy niż w soczewkach celowo zaprojektowanych do mocniejszego ograniczania światła niebieskiego.

    Okulary DayShield wyróżniają się tym, że mimo zastosowania filtra dziennego blokują około 40% światła niebieskiego przy długości fali 455 nm. Dzięki temu zapewniają wyraźnie wyższy poziom filtracji niż typowe niemal przezroczyste soczewki Blue Light, a jednocześnie pozostaje rozwiązaniem przeznaczonym do pracy w ciągu dnia, gdy ważne jest zachowanie naturalnego odwzorowania kolorów.

    Przy jeszcze mocniejszej filtracji soczewka musi pochłaniać większą część widma światła. Dlatego filtry wieczorne mają zwykle wyraźny żółty, pomarańczowy lub czerwony kolor. Im silniejszy filtr, tym bardziej zmienia temperaturę barwową obrazu.

    Nie oznacza to jednak, że najmocniejszy filtr jest zawsze najlepszym wyborem. Do pracy w dzień kluczowy jest kompromis między poziomem filtracji a naturalnym widzeniem kolorów, natomiast wieczorem można pozwolić sobie na znacznie silniejsze ograniczenie światła niebieskiego.

    Rodzaje okularów do komputera – zerówki i korekcyjne

    Niezależnie od tego, czy masz wadę wzroku, czy nie, warto zadbać o ochronę przed sztucznym światłem niebieskim. Zerówki do komputera albo okulary korekcyjne do komputera z filtrem blue light – możesz wybrać te, które będą najlepsze dla Twoich potrzeb. Okulary DayShield, które możesz zamówić w wersji zerówek albo ze szkłami korekcyjnymi, blokują średnio 4-krotnie więcej światła niebieskiego niż inne, dostępne na rynku. Mamy na to badania przeprowadzone przez prestiżową uczelnię badawczą, jaką jest Politechnika Śląska w Gliwicach, na wydziale Elektrycznym Katedry Optoelektroniki. Wyniki poniżej:

    Pełny raport z badania znajdziesz tutaj: Światło i technologia – wyniki badań

    Czy filtr Blue Light działa?

    Skuteczność filtra można rozpatrywać na dwóch poziomach. Pierwszy jest techniczny: filtr rzeczywiście może ograniczać transmisję określonych długości fal i tę właściwość można zmierzyć laboratoryjnie.

    Drugie pytanie dotyczy wpływu takiej filtracji na komfort widzenia, wzrok i sen. Tutaj znaczenie ma rodzaj filtra, poziom ekspozycji oraz konkretne zastosowanie, dlatego temat wymaga osobnego omówienia.

    Filtr Blue Light ma konkretne, mierzalne działanie optyczne, ponieważ ogranicza transmisję wybranych długości fal. To, czy i kiedy warto go stosować, zależy jednak od rodzaju filtra, pory dnia i sposobu korzystania z ekranów.

    Więcej na ten temat znajdziesz w artykule „Czy okulary z filtrem światła niebieskiego faktycznie chronią wzrok?“

    Jaki filtr Blue Light wybrać – dzienny czy wieczorny?

    Najważniejszym kryterium jest pora użytkowania.

    • Filtry dzienne mają zwykle umiarkowany poziom filtracji i niewielki wpływ na kolory. Są przeznaczone do pracy przy komputerze, nauki i codziennego korzystania z ekranów.
    • Filtry wieczorne blokują większą część światła niebieskiego i są wyraźniej zabarwione. Stosuje się je przede wszystkim w godzinach poprzedzających sen.

    Jeśli chcesz dobrać okulary do konkretnego zastosowania, przejdź do poradnika „Okulary do komputera – jaki filtr światła niebieskiego wybrać?”

    Jak dobrać filtr Blue Light do pracy przy komputerze?

    Okulary zerówki z filtrem światła niebieskiego

    Sprawdź, które okulary do komputera z niebieskim filtrem będą dla Ciebie najlepsze i korzystaj z technologii bez ograniczeń. Weź pod uwagę takie czynniki jak: rodzaj soczewki, powłoka filtrująca oraz design i komfort noszenia. Podstawowe okulary posiadają tylko filtr antyrefleksyjny, dzięki któremu poprawia się kontrast widzenia. To jednak nie jest wystarczające, by chronić Twoje oczy.

    DayShield i NightShield – przykład dwóch poziomów filtracji

    W EyeShield stosowane są dwa główne warianty filtracji.

    • DayShield to filtr przeznaczony do użytkowania w ciągu dnia. Ogranicza około 40% światła niebieskiego w zakresie około 455 nm i zachowuje bardziej neutralne odwzorowanie kolorów.
    • NightShield jest filtrem wieczornym o znacznie wyższym poziomie blokady. Ze względu na bardzo silną filtrację soczewki mają czerwone zabarwienie i wyraźnie zmieniają kolory obrazu.

    Te dwa przykłady dobrze pokazują, dlaczego nie istnieje jeden uniwersalny filtr Blue Light do każdego zastosowania.

    Jak dbać o okulary do komputera z filtrem światła niebieskiego?

    O każde okulary należy dbać. Odpowiednia pielęgnacja okularów do komputera zapewni ich długotrwałość i maksymalną efektywność filtracji światła niebieskiego. Jak dbać o okulary blokujące niebieskie światło? Do przechowywania okularów służy etui, najlepiej sztywne, a nie typu woreczek.

    Nigdy nie odkładaj ich szkłami do dołu. Nie narażaj ich na działanie wysokiej temperatury, bezpośredniego słońca, dużej wilgotności. Do czyszczenia szkieł używaj wyłącznie miękkiej ściereczki z mikrofibry albo nasączonymi specjalnym płynem chusteczkami.

    Prawidłowa pielęgnacja pomaga zachować właściwości soczewek i komfort ich codziennego użytkowania przez dłuższy czas.

    FAQ – najczęstsze pytania o filtr Blue Light

    Co to jest filtr Blue Light?

    Filtr Blue Light to technologia ograniczająca transmisję wybranych długości fal światła niebieskiego przez soczewkę okularową. W zależności od rodzaju może działać łagodnie albo blokować bardzo dużą część tego zakresu.

    Czy filtr Blue Light i Blue Control to to samo?

    W praktyce określenia Blue Light, Blue Control, Blue Blocker czy filtr światła niebieskiego są często używane jako nazwy rozwiązań ograniczających transmisję niebieskiego zakresu światła. Konkretne parametry mogą się jednak znacznie różnić między produktami.

    Czy filtr Blue Light zmienia kolory?

    Tak, może. Im mocniejsza filtracja, tym większa zwykle zmiana temperatury barwowej obrazu. Słabsze filtry dzienne są często niemal bezbarwne, natomiast mocniejsze filtry mogą być żółte, pomarańczowe lub czerwone.

    Czy kolor soczewki ma znaczenie dla filtra Blue Light?

    Tak. Zabarwienie soczewki zwykle wiąże się z siłą i zakresem filtracji. Bardziej neutralne soczewki lepiej nadają się do pracy w dzień, natomiast mocniejsze filtry wieczorne są zwykle żółte, pomarańczowe lub czerwone i wyraźniej zmieniają kolory obrazu.

    Czy przezroczyste okulary z filtrem Blue Light skutecznie filtrują światło niebieskie?

    Nie każdy przezroczysty filtr Blue Light działa tak samo. Soczewki bezbarwne lub niemal bezbarwne zwykle ograniczają mniejszą część niebieskiego zakresu, dzięki czemu praktycznie nie zmieniają kolorów obrazu. Z tego powodu sam wygląd soczewki nie wystarczy do oceny jej skuteczności – warto sprawdzić konkretny poziom filtracji i zakres długości fal. DayShield blokuje około 40% światła niebieskiego przy długości fali 455 nm, dlatego oferuje wyższy poziom filtracji niż wiele typowych, niemal przezroczystych soczewek Blue Light, a jednocześnie pozostaje rozwiązaniem przeznaczonym do pracy w ciągu dnia.

    Źródła: